-
kpiotrzk : ...
Wisła czyli Axis Mundi
Przez około 100 lat linia Wisły była osią świata, w sensie geopolitycznym, gospodarczym, religijnym i światopoglądowym. Za początek można przyjąć rok opublikowania O obrotach. Wszak dwa lata wcześniej sam Praeceptor Germaniae [oder Lehrer Deutschlands] raczył był napisać: "Niektórzy sądzą, że to znakomite wypracować rzecz tak absurdalną, jak ów sarmacki astronom, który porusza Ziemię i zatrzymuje Słońce. Rzeczywiście, mądrzy władcy powinni stłumić taką bezczelność umysłu."*
Trzeba przy tym pamiętać o poziomie życia w Rzeczpospolitej u progu XVI wieku – dobrze to ilustruje 49 ustęp Statutów piotrkowskich z 1496, O synach kmieci: „A także zaradzając swawoli młodzieńców plebejskich, jak i pustoszeniu dóbr, gdyż w razie opuszczania przez młodzież wsi i własnych rodziców pustoszeją wsie d ...
|
kpiotrzk |
| 4 września 2026 09:27 |
7 852 11
Obchody czterystu lat stosunków między Turcją a Holandią
...
Wsparcie od sułtanów
W październiku 1566 roku, dwa lata przed pierwszą wojskową konfrontacją z Imperium katolickim, Niderlandy otrzymały list obiecujący polityczne i finansowe wsparcie dla ich walki od sułtana Sulejmana Wspaniałego, który był w tym czasie być może najpotężniejszym władcą planety, przewodniczącemu wielokulturowemu światu, w którym różne religie kwitły. Wsparcie sułtana dla Holandii było zaaranżowane przez Józefa Nasi, starego przyjaciela przywódcy holenderskiej walki o niepodległość, Wilhelma Orańskiego. Józef Nasi uciekł z Antwerpii przewidując przerażającą hiszpańską inkwizycję i osiedlił się w Stambule jako doradca sułtana. Po pierwszym liście poparcia Sulejman Wspaniały zmarł. Wilhelm Orański wysłał delegacje do kolejnych sułtanów, aby kontynuować rozpoczęte ws ...
|
|
kpiotrzk |
| 1 września 2026 12:45 |
8 780 7
Kto brał udział w przemycie prochu i uzbrojenia na Ukrainę w pierwszej połowie XVII wieku
Spytałem AI kto brał udział w przemycie prochu i uzbrojenia na Ukrainę w pierwszej połowie XVII wieku i taką dostałem odpowiedź (wytłuszczenia ejaja)...
W pierwszej połowie XVII wieku w przemyt oraz nielegalny handel prochem, ołowiem i uzbrojeniem na Ukrainę (głównie na rzecz niekontrolowanego przez państwo Kozactwa) zaangażowane były trzy główne grupy: lokalni kupcy (w tym żydowscy i ormiańscy), niektórzy urzędnicy i dzierżawcy kresowi oraz sami Kozacy zaporoscy i ich agenci.
Proceder ten przybrał na sile po stłumieniu powstań kozackich w latach 1637–1638, kiedy to Rzeczpospolita wprowadziła tzw. Ordynację Wojska Zaporoskiego. Nałożyła ona surowe restrykcje, zakazujące wolnego handlu bronią i materiałami wybuchowymi na Kresach, co zepchnęło ten rynek do podziemia.
Kto brał udział w ko ...
|
|
kpiotrzk |
| 29 sierpnia 2026 10:37 |
16 926 7
Polska głupota
"Polskich Wazów krytykuje się za prowadzenie agresywnej polityki zagranicznej, dążenie do wzmocnienia państwa centralnego i rzekome próby wprowadzenia dziedzicznej monarchii absolutnej w Rzeczypospolitej, podczas gdy szwedzkich Wazów chwali się za prowadzenie dokładnie tej samej polityki. Historia rzeczywiście schlebia zwycięzcom."
-- Robert I. Frost (2014)
|
|
kpiotrzk |
| 27 sierpnia 2026 16:41 |
3 927 8
"...to my względem nich możemy być starszymi braćmi, bo chrześcijaństwo jest wcześniejsze niż judaizm rabiniczny..."
... nawet paradoksalnie, choć brzmi to dziwnie, to my względem nich możemy być starszymi braćmi, bo chrześcijaństwo jest wcześniejsze niż judaizm rabiniczny... → 44:29 https://www.youtube.com/watch?v=2NgBnUIQRkQ&t=2669s
|
|
kpiotrzk |
| 22 sierpnia 2026 18:38 |
11 722 9
Zygmunt III i monarchia republikańska
Wykład prof. Frosta, obecnie jedynego poważnego historyka I RP:
https://mediateka.muzhp.pl/zygmunt-iii-waza-i-monarchia-republikanska-wyklad-prof-roberta-frosta
|
|
kpiotrzk |
| 18 sierpnia 2026 17:14 |
4 613 3
Bełkot Piotera
faktyczne źródło ➝ https://dbc.wroc.pl/dlibra/publication/154954/edition/115302/content
|
|
kpiotrzk |
| 3 grudnia 2025 11:18 |
9 1550 4
Mistrz Matejko
Portret Zygmunta III wg Matejki, na rok przed własnym "metaforycznym autoportretem"...
|
|
kpiotrzk |
| 5 września 2025 19:24 |
11 982 6
"Zapomnij o dziewiątej Beethovena - TO jest nasz światowy hymn"
|
|
kpiotrzk |
| 18 lipca 2025 09:40 |
3 934 1
...teraz pan Szopę z Imością
Z listu 15-letniego Frycka do rodziny:
"[...] Najzabawniejsze onegdaj, może nawet ze wszystkich dni pobytu mego w Szafarni, dwa ważne obejmuje zdarzenia. Primo: że panna Ludwika wróciła zdrowo z Obrowa w assystencji samej pani Bożewskiej z panną Teklą Bożewską, po wtóre, iż tego samego dnia okrężne* dwóch wsi się odbyło. Siedzieliśmy przy kolacji, ostatnią dojadali potrawę, gdy z daleka dały się usłyszeć chóry fałszywych dyskantów, już to z bab przez nosy gęgających, już też z dziewczyn o pół tonu wyżej większą połową gęby niemiłosiernie piszczących złożone, z akompaniamentem jednych skrzypków, i to o trzech strunach, które za każdą prześpiewaną strofą altowym, z tyłu, odzywały się głosem. Porzuciwszy kompanię wstaliśmy z Domusiem od stołu; wybiegliśmy na podwórze, gdzie cały tłum woln ...
|
|
kpiotrzk |
| 9 maja 2025 14:18 |
7 1157 9
Historia gospodarcza Polski - czasy przedrozbiorowe
też z Poznania...
|
|
kpiotrzk |
| 14 kwietnia 2025 06:14 |
14 1166 4
Valser ze Szczecina
Durny/prowokacyjny/niepotrzebny wpis pt. Gruupa szkodzi SN. Radzę valserowi ze Szwajcarii aby się ogarnął - może rozmowa o Ukraińcach z jego ulubioną pink panther coś pomoże?
|
|
kpiotrzk |
| 20 marca 2025 14:02 |
44 2585 13
Ukraiński Kościół Greckokatolicki wobec konfliktu polsko-ukraińskiego w latach 1939–1946
https://czasopisma.ipn.gov.pl/index.php/pis/article/view/542/542
|
|
kpiotrzk |
| 17 marca 2025 15:49 |
19 1568 6
... bystrość spojrzenia, o jaką nikt by go nie podejrzewał...
Ferenc Liszt opublikował poniższy tekst 3 lata po śmierci Fryderyka.
___
Demokracja w oczach Chopina stanowiła nagromadzenie pierwiastków zbyt różnorodnych, zbyt burzliwych, zbyt nieokiełznanych, by mogła budzić jego sympatię. Przed przeszło dwudziestu laty ktoś porównał wysunięcie się na arenę światową kwestii społecznej do nowego najazdu barbarzyńców. Chopin w szczególnie bolesny sposób wyczuwał całą grozę tego porównania; nie miał nadziei, by się udało nowoczesnych Attylów powstrzymać przed zniszczeniem Rzymu. Drżał, że nie ostoi się przed ich wandalizmem i grabieżą sztuka, jej zabytki, pojęcia estetyczne, słowem cała kultura [...]
Z oddali obserwował bieżące wypadki i dzięki bystrości spojrzenia, o jaką nikt by go nie podejrzewał, niejednokrotnie umiał przewidzieć coś, czego ludzi ...
|
|
kpiotrzk |
| 25 września 2024 08:13 |
16 1641 11
Polski model demokracji
Choć w Polsce o tym nie uczą, to przynajmniej na Harvardzie...
"We wczesnym okresie nowożytnym można dostrzec coś co można określić jako wielki eksperyment polityczny w dwóch przypadkach - Anglii i Polski. Rządy te stały się ustrojami konstytucyjnymi dzięki opracowaniu silnych pisemnych ograniczeń formalnych dotyczących tego, co może zrobić monarcha. Używam luźno terminu „konstytucyjny” do opisania tych ustrojów, ponieważ technicznie Anglia nie ma formalnej konstytucji. Ograniczenie prerogatyw monarchy nie oznacza, że monarcha nie miał prerogatyw. Angielskie rozwiązanie ostatecznie stało się wzorem na całym świecie dla tego co rozumiemy jako instytucje demokratyczne. W Polsce eksperyment się nie powiódł, a Polska została wchłonięta przez swoich sąsiadów. Ale wiele z tego można przypisa ...
|
|
kpiotrzk |
| 14 września 2024 06:59 |
3 1090 6
Kto jest największym polskim poetą?
Odpowiedź jest prosta. Przecież nie Szymborska czy Miłosz. Ani Mickiewicz.
Wyobraźmy sobie taki scenariusz, że high-tech neo-bolszewicy zagoszczą tu na dobre. Pomimo Bitwy pod Warszawą, Powstania, Prymasa* i Papieża, zorientujemy się za późno kogo tu zaprosiliśmy. Ale w czasie przesilenia zimowego ludzie dalej będą śpiewać właśnie pieśni Franciszka.**
___
*) https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/handle/item/312548
**) Archiwum_Literackie-r1958-t4-s1-268.pdf
|
|
kpiotrzk |
| 4 lutego 2024 00:22 |
5 1299 7